Emlak vergisinde merakla beklenen yeni düzenleme, TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen vergi paketine eklendi. Yapılan düzenlemeyle birlikte, emlak vergisi artışlarına iki kat sınırı getirildi. Buna göre, emlak vergisi artış oranı bir önceki yılın iki katını aşamayacak.
Vergi paketine eklenen bir diğer maddeyle, emlak vergilerinin artık her yıl yeniden değerleme oranı esas alınarak artırılması hükme bağlandı. Mevcut uygulamada ise artışlar, yeniden değerleme oranının yarısı kadar yapılıyordu. Ayrıca verilen bir başka önergeyle, kira gelirleri için uygulanan istisnanın devam etmesi de kararlaştırıldı.
Tepki Çeken Değerler Düzenlemeyi Hızlandırdı
2026 yılı emlak vergisinin hesaplanmasında esas alınacak arsa ve arazi birim değerleri, kamuoyunda yoğun tepkiye neden olmuştu. Takdir komisyonları tarafından belirlenen metrekare değerlerinin bazı bölgelerde 30 ila 40 kat arasında artırılması, vatandaşların vergi yükünün ciddi şekilde artacağı endişesini doğurmuştu.
Bu gelişmeler üzerine, mükellefleri mağdur etmeyecek bir düzenleme yapılması amacıyla çalışma başlatıldı. Vergi paketinin TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu’ndaki görüşmeleri sırasında ilk adım atılarak iz madde yasa teklifine eklendi. Genel Kurul aşamasında verilen önergeyle ise emlak vergisine ilişkin yeni düzenleme netleşmiş oldu.
Metrekare Birim Değeri Esas Alınacak
TBMM Genel Kurulu’nda kabul edilen önergeye göre, 2026 yılı için hesaplanacak bina ve arazi vergi değerleri, 2025 yılına ait vergi değerlerinin iki katını aşamayacak. Vergi değerinin yeniden belirlenmesini gerektiren durumlarda, bina ve arazi vergi değerlerinin hesaplanmasında 2026 yılında uygulanmak üzere, 2025 yılında takdir edilen asgari arsa ve arazi metrekare birim değerleri esas alınacak.
Belirlenen bu değerler, ilk uygulama yılında 2025’e ilişkin asgari metrekare birim değerlerinin iki katından fazla olamayacak. Bina veya arazinin taksim ya da ifraz edilmesi, mükellefin değişmesi gibi durumlarda da aynı sınırlamalar geçerli olacak.
Düzenlemeye göre, 2027, 2028 ve 2029 yıllarında bina ve arazi vergisi matrahları ile asgari arsa ve arazi metrekare birim değerleri de bu hükümler çerçevesinde hesaplanmaya devam edecek. Uygulamaya ilişkin usul ve esaslar Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek.
Emlak Vergisi YDO Oranında Artacak
Vergi paketine eklenen bir diğer maddeyle, emlak vergisinin yeniden değerleme oranı (YDO) esas alınarak artırılması kararlaştırıldı. Buna göre, vergi değeri; mükellefiyetin başladığı yılı izleyen yıldan itibaren, her yıl bir önceki yılın vergi değerine o yıl için belirlenen yeniden değerleme oranının uygulanmasıyla hesaplanacak.
Mevcut düzenlemede emlak vergisi, her yıl yeniden değerleme oranının yarısı kadar artırılıyor ve dört yılda bir takdir komisyonları tarafından yeniden belirleniyordu. Yeni düzenlemeyle birlikte, emlak vergisinin artış yöntemi daha net ve öngörülebilir hale getirildi.
Kira İstisnası Uygulaması Devam Edecek
Vergi paketinde yer alan kira istisnasının kaldırılmasına yönelik düzenlemeden vazgeçildi. Yasa teklifiyle kira gelirlerine uygulanan istisnanın kaldırılması öngörülürken, yapılan değişiklikle mevcut uygulamanın sürdürülmesine karar verildi.
Buna göre, sosyal güvenlik kurumlarından emekli, maluliyet, dul ve yetim aylığı alan kişilerin, Türkiye sınırları içinde sahip oldukları konutlardan elde ettikleri kira gelirleri için uygulanan istisna devam edecek.
Yasa teklifinin etki analizinde, istisnanın kaldırılması halinde 2027 yılında yaklaşık 22 milyar TL ek gelir elde edilmesinin beklendiği belirtilmişti. Ayrıca 2024 yılında 1 milyon 985 bin mükellefin yararlandığı istisnadan, düzenlemenin yürürlüğe girmesi halinde yararlanan mükellef sayısının 500 binin altına düşeceği hesaplanıyordu.
Pakette Hangi Diğer Kararlar Yer Alıyor?
Tapu işlemlerine ilişkin yaptırımlar da ağırlaştırılıyor. Tapuda gerçekleştirilen işlemler sonrasında, emlak vergisi değerinden daha düşük bir bedel üzerinden harç ödendiğinin ya da beyan edilen devir ve iktisap bedelinin gerçeği yansıtmadığının tespit edilmesi halinde, aradaki fark üzerinden hesaplanacak harç için uygulanacak vergi ziyaı cezası yüzde 25 yerine bir kat olarak uygulanacak.
Pakette ayrıca, geçici vergi mükellefiyeti bulunan mükelleflerin kazançlarının 3, 6, 9 ve 12 aylık dönemler itibarıyla tespit edilebilmesine imkân tanıyan düzenleme de yer alıyor.
Bir diğer önemli değişiklik ise prime esas kazanç üst sınırına ilişkin oldu. Halen asgari ücretin 7.5 katı olarak uygulanan üst sınır, yeni düzenlemeyle asgari ücretin 9 katına yükseltilecek.
